Kennisbank

Wat de EU-textielstrategie niet verplicht, en waarom zoveel pagina's het tegendeel beweren

Over COM(2022) 141 final gaan zes beweringen rond. Geen van de zes klopt, want een mededeling van de Commissie verplicht niemand tot iets. Dit is waar elke bewering echt over gaat.

In het kort

  • Elke verplichting die aan de strategie wordt toegeschreven, komt uit een ander wetgevingsinstrument, of uit geen enkel instrument.
  • Er zijn geen sancties. Een mededeling van de Commissie heeft geen handhaving en geen toezichthouder.
  • De strategie laat goed zien welke regels eraan komen. Als lijst met verplichtingen is ze onbruikbaar, en die twee worden voortdurend door elkaar gehaald.

Volgens veel pagina's verplicht de EU-strategie voor duurzaam en circulair textiel merken om producten tegen 2030 recyclebaar te maken, om te stoppen met het vernietigen van onverkochte voorraad, om een digitaal productpaspoort te voeren en om inzameling te betalen. Niets daarvan staat als verplichting in de strategie. De strategie is COM(2022) 141 final, een mededeling van de Europese Commissie uit maart 2022, en een mededeling verplicht niemand tot iets. Twee van die vier punten zijn inmiddels echte verplichtingen in andere wetgeving, met eigen datums. Voor één punt bestaat nog geen datum, en één punt is nooit een verplichting geweest. Welk punt bij welke regel hoort, bepaalt wat je het komende kwartaal moet doen.

We hebben dit gecontroleerd aan de hand van de officiële teksten, voor het laatst op 22 november 2026. In onze feitenbasis staat de strategie daarom als beleidsdocument zonder verplichtingen, niet als regel.

Welke beweringen kloppen niet, en waar gaan ze echt over?

Het gaat om zes beweringen, en ze hebben steeds hetzelfde patroon: de regel bestaat wel, maar staat in een ander instrument.

Wat je leestOordeelWat er werkelijk geldt
Textiel op de EU-markt moet tegen 2030 lang meegaan, recyclebaar zijn en grotendeels uit gerecyclede vezels bestaanOnjuist als verplichtingDie zin staat in de strategie, maar als beschrijving van een gewenste markt. Er is geen verplichte partij, geen drempel en geen sanctie
De strategie verbiedt het vernietigen van onverkochte kledingVerkeerd instrumentHet verbod bestaat en staat in artikel 25 van Verordening (EU) 2024/1781. Het geldt sinds 19 juli 2026, alleen voor grote ondernemingen
De strategie verplicht een digitaal productpaspoort voor kledingNog nergens verplichtEen paspoort voor textiel zou via een gedelegeerde handeling komen. Op 22 november 2026 was die er nog niet, en er is geen datum vastgesteld
De strategie laat producenten betalen voor inzameling en recyclingVerkeerd instrumentDat is uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (UPV). Richtlijn (EU) 2025/1892 maakt die verplicht via nationale wetgeving, uiterlijk op 17 april 2028. In Nederland bestaat al sinds 1 juli 2023 een eigen regeling
De strategie verplicht een CO2-voetafdruk van product of bedrijfOnjuist voor alle regels hierGeen van deze instrumenten vraagt om een broeikasgascijfer. Alleen EmpCo raakt aan CO2, en alleen als je een claim maakt
Wie de strategie niet naleeft, riskeert sanctiesOnjuistJe kunt de strategie niet overtreden. Geen instantie handhaaft een mededeling, en de mededeling noemt er ook geen

Waarom beweren zoveel pagina's het tegendeel?

De strategie is nuttig als vooruitblik op nieuwe regels. Wie haar snel leest, ziet die vooruitblik al gauw aan voor een lijst met verplichtingen.

Wie COM(2022) 141 final leest, krijgt een goed beeld van alles wat de Commissie daarna heeft voorgesteld. Het document laat dus goed zien welke kant het beleid op gaat. Let op de werkwoorden: bijna elke zin over bedrijven luidt "de Commissie zal voorstellen", "zal herzien", "zal beoordelen" of "zal overwegen". Een zin over wat de Commissie gaat doen, zegt niets over wat jij moet doen.

Daarnaast nemen vragenlijsten fouten van elkaar over. Voegt één inkoper een vraag toe of je leveranciers voldoen aan de EU-textielstrategie, dan verschijnt die vraag ook in andere sjablonen, en na een paar jaar lijkt het een vaste praktijk. Niemand in die keten heeft het brondocument opnieuw gelezen. In ons artikel over welke ESG-vragen uit de waardeketen je mag weigeren lees je wat een klant redelijkerwijs mag vragen en wat je kunt afslaan.

Is er iets in de strategie dat je toch moet lezen?

Ja, als vooruitblik en niet als verplichting.

De maatregelen die de strategie aankondigde, zijn de maatregelen die later wet werden. Je ziet er dus in wat de komende jaren op een textielbedrijf afkomt. Drie daarvan zijn inmiddels geregeld: het verbod op vernietiging en de openbaarmaking van afgedankte voorraad in de ecodesignverordening, de verplichte producentenverantwoordelijkheid in de herziene afvalrichtlijn, en de EU-regels voor milieuclaims (EmpCo), die de lidstaten vanaf 27 september 2026 moeten toepassen. Ecodesigneisen en een productpaspoort voor textiel zijn aangekondigd, maar nog niet vastgesteld.

Behandel de strategie zoals je een goede marktprognose behandelt: bruikbaar voor je planning, niet bruikbaar als bewijs, en nooit iets om aan een auditor voor te leggen.

Wat antwoord je als een klant ernaar vraagt?

Zeg wat klopt en beantwoord daarna de vraag die de klant eigenlijk wilde stellen.

Een goed antwoord is kort. De EU-strategie voor duurzaam en circulair textiel is een beleidsdocument van de Europese Commissie uit 2022 en legt leveranciers zelf geen verplichtingen op. De verplichtingen met een datum die eruit voortkwamen, zijn het verbod op het vernietigen van onverkochte kleding en schoenen, de verplichte producentenverantwoordelijkheid en de regels voor milieuclaims. Geef daarna aan hoe jij ervoor staat bij de regels die echt op jou van toepassing zijn.

Dat antwoord is beter dan een stellig ja. Wie ja zegt op een verplichting die niet bestaat, doet een uitspraak die hij niet kan onderbouwen. Voor milieuclaims tegenover consumenten is er inmiddels ook een wettelijke regel: onder EmpCo is een algemene milieuclaim verboden als je geen erkende uitstekende milieuprestatie kunt aantonen die bij die claim hoort. Onze EmpCo-checklist voor claims laat zien welke claims daardoor niet meer mogen.

Verplicht een van deze regels je om uitstoot te meten?

Nee. Geen van deze instrumenten leidt tot een verplichting om over CO2 te rapporteren.

Dat is goed om te weten, omdat veel budgetaanvragen er stilzwijgend van uitgaan dat deze regels je verplichten om uitstoot te meten. Het verbod op vernietiging gaat over aantallen, kilo's en de bestemming van de goederen. Producentenverantwoordelijkheid is een bijdrage over wat je op een markt brengt. Geen van beide wordt uitgedrukt in ton CO2-equivalent, en geen van beide vraagt om een broeikasgasinventaris.

Wat in deze sector wel tot meten leidt, is commercieel en niet wettelijk. Retailers en groothandels vragen om cijfers uit de waardeketen omdat ze die nodig hebben voor hun eigen verslag, en steeds vaker vragen ze kleinere leveranciers om die cijfers in een standaardformaat aan te leveren. De meeste van die verzoeken sluiten aan bij de VSME-standaard. Lever je ook aan Britse overheidsinstanties, dan ziet zo'n verzoek er anders uit. Dat lees je in ons overzicht van de PPN 006-checklist voor Britse leveranciers.

Wat moet je anders doen?

Drie dingen.

Haal de strategie uit je overzicht van verplichtingen. Zet haar in een notitie over toekomstige regels. Staat er in je overzicht iets wat geen verplichting is, dan gaan collega's het hele overzicht minder serieus nemen.

Toets opnieuw welke echte regels voor jou gelden. Je omvang bepaalt of het verbod op vernietiging voor jou geldt. Nationale wetgeving bepaalt wanneer producentenverantwoordelijkheid voor jou begint, en in Nederland geldt die al. Of je milieuclaims richting consumenten doet, bepaalt of de regels voor claims voor jou gelden. Dat zijn drie verschillende toetsen, en het feit dat je in de textielsector werkt, beslist geen van de drie.

Breng eerst je claims op orde. Van deze regels raakt de regel over milieuclaims een gemiddeld merk waarschijnlijk het eerst, omdat die claims al op je producten staan.

Wat kan Hedgehog hier doen?

Hedgehog helpt je de CO2-voetafdruk van je organisatie te berekenen. Met de andere regels uit dit artikel helpt het platform niet.

Wij maken de CO2-voetafdruk van organisaties. Dat cijfer is het bewijs achter een milieuclaim en het is wat klanten in de praktijk opvragen. Het Hedgehog-platform heeft meer dan 20.000 spend-based en activity-based emissiefactoren, je kunt eigen gegevens van leveranciers toevoegen, en volgens de platformpagina heeft het 5.000+ gebruikers. Met onverkochte voorraad of met registraties voor producentenverantwoordelijkheid doet het platform niets, en dat zeggen we liever meteen.

Op een pagina over onderbouwde claims hoort ook een eerlijk antwoord op een review. Een reviewer van een middelgroot bedrijf gaf het platform in juli 2026 op G2 een 4 van de 5 en wilde de omrekenfactoren en afstandsberekeningen achter elke invoer kunnen zien. Dat is inmiddels opgelost: elke emissiefactor, databasekeuze en aanname is nu per invoer zichtbaar en staat in de rapporten. Meet je om een openbare claim te kunnen verdedigen, vraag dan bij elk hulpmiddel om die herleidbaarheid. Gaat het meer om inhoudelijke afwegingen dan om gegevens invoeren, dan past consultancy voor je CO2-voetafdruk beter.

Bronnen: COM(2022) 141 final, Verordening (EU) 2024/1781, Richtlijn (EU) 2025/1892, Richtlijn (EU) 2024/825 (EmpCo), het Nederlandse Besluit uitgebreide producentenverantwoordelijkheid textiel, de feitenbasis van Hedgehog over regelgeving en sectoren, en de platformpagina van Hedgehog. Geverifieerd op 28 augustus 2026, opnieuw gecontroleerd op 22 november 2026.

Feiten op deze pagina zijn voor het laatst geverifieerd op 2026-11-22.

Frequently asked questions

No items found.
Start gratis versie Hedgehog Carbon Platform
Start gratis versie Hedgehog Carbon Platform
Start gratis

Start gratis versie Hedgehog Carbon Platform

Start nu met jouw CO₂-voetafdruk op de gratis versie van ons Hedgehog Carbon Platform.

Dit artikel is geschreven door:
Joost
Joost
Co-founder
EmailLinkedInBook a meeting

Neem contact op

Of je nu een grote of kleine onderneming bent, een start-up of een bedrijf met een lange historie; een product, proces of dienst aanbiedt, wij schakelen snel en vinden de oplossing voor jouw vraag.