In het kort
- Kies eerst een consolidatiemethode. Equity share en control leveren echt een ander totaal op, terwijl de twee criteria binnen control meestal hetzelfde resultaat geven, behalve bij joint ventures en vergelijkbare uitzonderingen.
- Overnames en verkopen van bedrijfsonderdelen veroorzaken elk jaar weer problemen. Met een vastgelegd beleid voor het herberekenen van het basisjaar voorkom je dat groei door een overname of krimp door een verkoop wordt gelezen als een verandering in je eigen uitstoot.
- Dochterbedrijven die heel verschillend zijn, hebben elk een eigen manier van gegevensverzameling nodig. Met één sjabloon voor de hele groep verzamel je bij de meeste dochters de verkeerde gegevens.
Carbon accounting software voor een holdingmaatschappij moet de uitstoot optellen van dochterbedrijven die de groep bezit maar niet zelf leidt. Dat gebeurt op basis van een vastgelegde eigendomsgrondslag, en die grondslag moet gelijk blijven terwijl de groep bedrijven koopt en verkoopt. Meestal is de koper een financieel directeur of een reportingmanager op groepsniveau, die om één cijfer is gevraagd door een bank, een investeerder, een grote klant of de raad van bestuur. Anders dan bij een franchiseketen mag je als holding gegevens eisen van je dochters. Wat ontbreekt, is een gemeenschappelijk systeem, een gemeenschappelijk rekeningschema en een gedeeld beeld van wat een goed cijfer is. Kies daarom eerst een consolidatiemethode en leg die vast.
Welke consolidatiemethode moet een groep kiezen?
Deze keuze maak je voordat je software kiest, en eigenlijk zijn het twee keuzes. Eerst kies je tussen equity share en control. Kies je voor control, dan kies je daarna tussen het financiële en het operationele criterium.
| Methode | Wat je meetelt | Voor welke groep het geschikt is |
|---|---|---|
| Equity share | Het deel van de uitstoot dat overeenkomt met je eigendomsaandeel | Groepen met veel minderheidsbelangen en gezamenlijke deelnemingen |
| Control, financieel criterium | 100 procent van de entiteiten waarover de groep financiële zeggenschap heeft | Groepen die aansluiten op hun wettelijke consolidatie |
| Control, operationeel criterium | 100 procent van de entiteiten die de groep zelf leidt | Groepen die hun dochterbedrijven direct aansturen |
De GHG Protocol Corporate Standard kent twee methoden: equity share en control. Een bedrijf dat voor control kiest, moet vervolgens kiezen tussen het financiële en het operationele criterium. In de meeste gevallen leveren beide criteria dezelfde set bedrijfsonderdelen op, zodat de keuze je afbakening meestal niet verandert. De standaard noemt de olie- en gasindustrie als belangrijke uitzondering. Meer in het algemeen maakt de keuze uit wanneer de eigenaar en de partij die de activiteit uitvoert niet dezelfde zijn, zoals bij joint ventures, locaties die je samen met anderen exploiteert en geleasede bedrijfsmiddelen. Heeft je groep alle bedrijfsonderdelen volledig in eigendom, dan maakt de keuze tussen de twee criteria helemaal niets uit.
Voor een holding ligt financial control het meest voor de hand, omdat het aansluit op de jaarrekeningen die je al consolideert. Daardoor is de aansluiting met het jaarverslag eenvoudig. Er is wel één uitzondering: bij financial control verwerk je een joint venture waarover de partners gezamenlijk financiële zeggenschap hebben toch op basis van equity share. De keuze is dus niet helemaal het een of het ander. Operational control past vaak beter als de groep haar dochterbedrijven als één bedrijf leidt. Equity share is de juiste keuze als de groep vooral uit beleggingen bestaat en niet uit bedrijven die je zelf leidt. Het is wel de methode met het meeste werk, omdat je een entiteit waarvan je maar een deel bezit toch volledig moet meten voordat je jouw aandeel kunt berekenen.
Het belangrijkste is dat je kiest tussen equity share en control, die keuze voor elke entiteit toepast en overal vermeldt waar je het cijfer publiceert. Een groepstotaal zonder vermelde grondslag kun je nergens mee vergelijken, zelfs niet met het cijfer van het jaar ervoor.
Wie vraagt om een footprint van de hele groep, en waarom nu?
Er zijn vier soorten verzoeken, en elk vraagt iets anders uit dezelfde inventarisatie.
Banken en investeerders vragen om een cijfer voor de hele groep, omdat hun risico op dat niveau ligt. Meestal willen ze een geconsolideerd cijfer en een intensiteitscijfer.
Grote klanten stellen hun vragen aan het dochterbedrijf dat aan hen levert, niet aan de holding. Als vier dochterbedrijven vier vragenlijsten elk met een andere methode invullen, valt dat op zodra twee van die klanten hun gegevens naast elkaar leggen.
Wettelijke verplichtingen gelden per entiteit verschillend, afhankelijk van het land waar die gevestigd is en de omvang. Of de groep of een afzonderlijk dochterbedrijf onder de CSRD valt, en vanaf wanneer, is een juridische vraag. Software beantwoordt die vraag niet, en daarom is advies over de CSRD hier nuttig.
Een reductiedoel voor de groep. Als de raad van bestuur een reductie heeft toegezegd, moet dat doel uitgaan van een vastgesteld basisjaar en een vastgestelde afbakening. Daarvoor heb je dezelfde zorgvuldigheid nodig. Werk aan science based targets begint daarom ook bij deze keuzes.
Wat gebeurt er als je midden in het jaar een bedrijf koopt of verkoopt?
Dit probleem komt bij een holding elk jaar terug, en het is belangrijker dan alles wat verder in dit artikel staat.
Koop je in september een bedrijf, dan stijgt de uitstoot van de groep, maar dat betekent niet dat je slechter presteert. Verkoop je in maart een bedrijf, dan daalt de uitstoot, maar dat is geen echte reductie. Zonder beleid staan beide veranderingen in hetzelfde cijfer als je werkelijke prestaties, en zegt dat cijfer niets meer.
Leg daarom in het eerste jaar vier afspraken vast.
Een drempel voor het herberekenen van het basisjaar. Dit is een percentage van de uitstoot van de groep. Is een overname of verkoop groter dan dat percentage, dan herbereken je het basisjaar.
Een afspraak over gedeeltelijke jaren. Hierin staat of je een overgenomen bedrijf meetelt vanaf de overnamedatum of vanaf het begin van het volgende verslagjaar.
Een afspraak over verkopen. Hierin staat of je eerdere jaren herberekent zonder het verkochte bedrijf, of die jaren ongewijzigd laat met een toelichting.
Een toelichting op wijzigingen in de groepsstructuur. Dit is een korte jaarlijkse toelichting op welke bedrijven erbij zijn gekomen of zijn verdwenen, zodat een lezer het effect van overnames en verkopen kan onderscheiden van de echte prestaties.
Waarom werkt één sjabloon niet voor een groep met heel verschillende bedrijven?
Een logistiek bedrijf, een fabrikant en een dienstverlener hebben geen vergelijkbare gegevens. Het logistieke bedrijf heeft tankpassen en tonkilometers, de fabrikant energiemeters en een stuklijst, en de dienstverlener reisboekingen en een huurcontract voor het kantoor.
Een sjabloon voor de hele groep dat is ontworpen voor het grootste dochterbedrijf, vraagt bij de andere dochters naar de verkeerde gegevens. Het gevolg is meestal dat de kleine dochterbedrijven alleen hun uitgaven aanleveren, terwijl het grote dochterbedrijf activiteitsgegevens aanlevert. De groep vergelijkt die cijfers vervolgens alsof ze even betrouwbaar zijn.
Wat wel werkt, is een gemeenschappelijke structuur met een diepgang die per sector verschilt. Elke entiteit rapporteert dezelfde scopes en categorieën, maar per type bedrijf stel je vast welke methode je per categorie gebruikt, en per entiteit leg je die methode vast. Intensiteitscijfers houd je per bedrijf, omdat uitstoot per euro omzet niets zegt als je heel verschillende bedrijven bij elkaar optelt. De totale uitstoot en het dekkingspercentage kun je wel zonder problemen optellen voor de groep.
Een CO2-inventarisatie en een brede ESG-rapportagesuite zijn bovendien twee verschillende aankopen. Het verschil leggen we uit in ESG reporting software versus carbon accounting.
Wat moet een tool voor een groep kunnen?
Test de volgende vijf punten met de gegevens van twee echte dochterbedrijven.
Entiteiten in een hiërarchie vastleggen die je juridische structuur volgt, inclusief entiteiten waarvan je maar een deel bezit.
Een eigendomspercentage toepassen als je volgens equity share consolideert, zonder dat het dochterbedrijf die berekening zelf hoeft te maken.
Periodes afsluiten en herberekenen. Voor de afsluiting van de groep heb je een versie van vorig jaar nodig die niet meer verandert, en een manier om een herberekende versie te maken die ook duidelijk als herberekening herkenbaar is.
Rollen per entiteit scheiden. Een controller van een dochterbedrijf voert de eigen gegevens in en controleert die. De groep ziet alles, en auditors kunnen alles lezen maar niets wijzigen.
Een voorspelbare prijs per entiteit hanteren. Vraag de leverancier direct wat het kost als je tien dochterbedrijven toevoegt. In deze markt is een prijs per entiteit gebruikelijk, en een groeiende groep merkt dat in de kosten.
Wat biedt Hedgehog voor holdingmaatschappijen?
Het platform ondersteunt het beheer van entiteiten over locaties en vestigingen heen, met gebruikersrollen voor data owners, auditors en managers. Daarmee kun je de taken tussen groep en dochterbedrijven verdelen zoals hierboven beschreven. Een AI-assistent begeleidt je bij het inrichten volgens het GHG Protocol, het opbouwen van de inventarisatie, het uploaden van gegevens en het rapporteren. Het platform bevat meer dan 20.000 spend-based en activity-based factoren en accepteert gegevens die specifiek zijn voor je organisatie of je leveranciers. Een dochterbedrijf met goede eigen meetgegevens hoeft dus niet terug te vallen op de eenvoudigste methode die in de groep wordt gebruikt. Het platform noemt ondersteuning voor de CSRD, SECR en SB253, en is beschikbaar in het Engels, Frans en Nederlands, wat handig is voor groepen die in meerdere landen actief zijn.
Voor een gratis account heb je geen verkoopgesprek nodig. Pro kost vanaf EUR 1.200 per jaar. De prijs hangt af van het aantal user seats en business entities, dus voor een groep bepaalt vooral het aantal entiteiten wat je betaalt.
Voordat je het platform in de hele groep invoert, moet je twee beperkingen meewegen.
Hedgehog is een carbon platform en geen volledige ESG-suite. Een klant uit het middensegment gaf ons in juni 2026 op G2 een 3,5 van de 5 en schreef precies dat: het platform is minder volledig voor bredere ESG- en CSRD-rapportage, er is geen functie voor het beheer van databronnen en je kunt de voortgang op reductiedoelen niet volgen. Heeft de groep een breed systeem voor duurzaamheidsrapportage nodig, dan is Hedgehog daar één onderdeel van.
Het meeste werk zit in het inladen van de gegevens. Een klant uit het kleinbedrijf schreef in augustus 2026 op G2 dat alles perfect werkt zodra de gegevens zijn ingeladen, maar dat het inladen zelf lastig is. Vermenigvuldig dat met het aantal dochterbedrijven, en je weet waar je planning voor het eerste jaar om draait.
Het platform maakt footprints van organisaties. Werk op productniveau, zoals LCA, EPD, MKI en PCF, leveren we als consultancy.
Wat doe je als eerste?
Neem het overzicht van je wettelijke consolidatie en voeg twee kolommen toe: welke consolidatiemethode je voor die entiteit toepast, en wie bij die entiteit verantwoordelijk is voor de gegevens. Elke rij die je niet kunt invullen, is een beslissing die je nog moet nemen en die anders later tot discussie leidt.
Werk daarna één dochterbedrijf volledig uit voor een afgesloten jaar, voordat je aan de rest begint. Van één afgeronde entiteit leer je meer over de invoering in de hele groep dan van een ontwerpworkshop.
Je kunt die eerste entiteit opzetten in een gratis account, of een gesprek inplannen als je eerst wilt bespreken welke consolidatiemethode het beste past.
Bronnen: GHG Protocol Corporate Standard, Hedgehog platform, Hedgehog op G2. Gelezen op 27 augustus 2026.
Feiten op deze pagina zijn voor het laatst geverifieerd op 2026-09-17.


